Kısa cevap: 2026-YKS ile bir programa yerleşip kaydını yaptırmadıysan ya da kayıt yaptırıp vazgeçmeyi düşünüyorsan, bu yıl elinde geçen yıllarda olmayan bir hak var. 9 Ağustos 2026'da yürürlüğe giren öğrenci affı eylül ayında genişletildi ve senin durumunu da kapsıyor. Son başvuru günü 9 Aralık 2026. Ama bunu "üniversite kapısı yeniden açıldı" diye okuma; af, kazanılmış bir kayıt hakkının yeniden kullanılmasıdır, yeni bir giriş yolu değil.
Bu yazıyı asıl veliye yazıyorum, çünkü bu karar çoğu evde birlikte veriliyor ve ağustostan beri masada duran bir soruyu değiştiriyor.
Önce Şunu Ayıralım: Af Nedir, Ne Değildir
Af sözcüğü kulağa büyük geliyor ve her yıl aynı yanlış anlaşılıyor. Net olalım.
Af şudur: daha önce bir yükseköğretim programına girme hakkı kazanmış ama o hakkı kullanamamış ya da yarıda bırakmış kişilere, o hakkı yeniden kullanma imkânı verilmesi.
Af şu değildir: sınavsız üniversiteye giriş. Kazanmadığın bir bölüme af yoluyla giremezsin. Puanın yetmediği bir programa af kapsamında başvuramazsın. Affın sana verdiği şey yeni bir yer değil, elindeki yeri geri almak.
Bu ayrımı kaçıran aile her yıl oluyor. Çocuğunun puanı tutmadığı hâlde "af çıktı, bir yolu vardır" diye üniversiteye giden veli sayısı az değil.
Kimi Kapsıyor, Kimi Kapsamıyor
Düzenlemenin dayanağı 9 Ağustos 2026'da Resmî Gazete'de yayımlanan 7592 sayılı Kanun. YÖK affın usul ve esaslarını 13 Ağustos'ta duyurdu. Eylül ayında ise Yükseköğretim Yürütme Kurulu, YÖK Hukuk Müşavirliğinin görüşü doğrultusunda kapsamı genişletti ve kararı üniversitelere bildirdi.
Son satır önemli: hiç yerleşemeyen aday bu kapsamda değil. Af, kazanılmış bir hakkın geri verilmesi; ortada kazanılmış bir hak yoksa af da yok. Hiç yerleşemediysen senin yolun başka ve onu yerleşemeyene yol haritası yazısında ayrıntısıyla anlattım.
Takvim: Tek Kritik Tarih 9 Aralık
Mazeret hâli için iki istisna var: mücbir sebeple süresinde başvuramayanlara engelin kalkmasından sonra bir ay veriliyor, sağlık gerekçesi olanların ise 9 Aralık 2026 mesai bitimine kadar sağlık kurulu raporunu sunması isteniyor.
Buradan çıkan pratik sonuç şu: acele etmene gerek yok ama unutmana da yer yok. Son haftayı beklersen hata payın kalmaz; üniversiteyle bu ay içinde konuşmak en rahatı.
Son Haftalar İçin Kontrol Listesi
9 Aralık'a dört haftadan az kaldı. Bu süre, başvuruyu sakin yapmak için yeterli; ama belge ve randevu işlerini son haftaya bırakmaya yetmez. Sırayla şunları yapın:
Üniversitelerin başvuru biçimi birbirinden farklı. Bu yüzden haber sitelerindeki özet listelere göre değil, kendi üniversitenizin duyurusuna göre hareket edin.
Afla Dönünce Yatay Geçiş Mümkün mü?
Evet, ama iki adımlı bir yol. Önce afla kayıt hakkınızı geri alırsınız; yatay geçiş ayrı bir başvurudur.
Afla okuluna dönen öğrenci yatay geçiş de isteyebiliyor. YÖK 22 Ekim 2026'da bunun puan kuralını netleştirdi: geçmek istediğin program senin kayıt yılında yoksa, o programın ilk kez öğrenci aldığı yılın taban puanı ile ayrıldığın programın aynı yıldaki taban puanı karşılaştırılıyor; aynı puan türünde olmak şartıyla. Puanın yetmesi geçişin kabul edileceği anlamına gelmiyor; kararı üniversite veriyor, yatay geçiş takvimini de her üniversite kendisi duyuruyor.
Usul ve esasların resmî metni YÖK'ün sitesinde: egitim.yok.gov.tr üzerindeki "7592 sayılı Kanun Geçici Madde 85 usul ve esasları" belgesi. Yatay geçişi düşünen öğrenci için asıl soru puan hesabı değil, yön: o bölümü gerçekten istiyor mu, yoksa sadece bulunduğu yerden mi kaçıyor? Bu soruyu yanıtlamadan yapılan geçiş, çoğu zaman aynı mutsuzluğu başka bir binaya taşıyor.
Başvuru Nereye Yapılıyor, Sonrasında Ne Oluyor
Başvuru merkezî bir sisteme değil, kayıt hakkı kazandığın ya da ilişiğinin kesildiği üniversiteye yapılıyor. Yani tercih listenden yerleştiğin okulun öğrenci işleri daire başkanlığı senin muhatabın. Her üniversite başvuru biçimini kendi duyurusunda açıklıyor; bazıları e-Devlet, bazıları şahsen ya da posta istiyor.
Başvurusu kabul edilen öğrenci 2026-2027 öğretim yılında öğrenime başlıyor. Üç şey dikkat çekici:
- Geçmiş yıllara ait harç veya katkı payı alınmıyor. Yalnızca 2026-2027 yılına ait ödeme, varsa, normal kurallara göre işliyor.
- Azami öğrenim süresi sıfırlanıyor. Süre, yeniden kayıt yaptırılan tarihten itibaren başlıyor.
- Programı kapanmış olanlar eşdeğer bir programa yerleştiriliyor ve daha önce aldığı derslerden intibak yapılıyor.
Bir Yıl Daha Çalışmayı Düşünen Öğrenci İçin Bu Ne Demek
Asıl konu burası ve ağustostaki tablo bu maddeyle değişiyor.
Ağustosta istemediği bölüme yerleşen bir öğrenciye söylenecek şey netti: kaydını yaptır, çünkü kayıt yaptırmamak sana hiçbir şey kazandırmıyor. Bu hâlâ doğru. Ama af, o kararı vermemiş ya da yanlış vermiş olanlara bir düzeltme imkânı açıyor.
Üç durumu ayrı düşün.
Kayıt yaptırmadın ve bir yıl daha çalışacaksın. Af sayesinde o yer tamamen kaybolmuş değil; 9 Aralık'a kadar başvurup öğrenciliği açtırabilirsin. Bu, hazırlık yılını "elimde hiçbir şey yok" hissiyle değil, arkanda duran bir kayıtla geçirmen demek. Psikolojik farkı küçümseme — ikinci yılın en büyük düşmanı çaresizlik hissi.
Kayıt yaptırdın ama bölümü hiç sevmedin. Elinde iki ayrı yol var: okumaya devam edip yatay geçiş ve çift anadal ihtimallerini zorlamak, ya da 9 Aralık'tan önce kendi isteğinle kaydını sildirip af kapsamında kalmak. İkisinin de bedeli farklı; bu kararı istemediğim bölüme yerleştim yazısındaki tabloyla birlikte oku.
Hiç yerleşemedin. Af seni kapsamıyor. Senin takvimin ek yerleştirme sonuçları ve yeni hazırlık dönemi üzerinden işliyor; ek tercih ve ek yerleştirme yazısı bu kuralları anlatıyor.
Şunu da açıkça söyleyeyim: af, bir yıl daha çalışma kararını kolaylaştırmaz. O karar hâlâ aynı üç soruya bağlı — geçen yıl neyi yanlış yaptığını yazabiliyor musun, aradaki fark kaç net, eylül ve ekimde her gün çalışacak mısın. Af yalnızca o kararın maliyetini biraz düşürüyor.
Affın Değiştirmediği Şey: OBP
Burada sık karıştırılan bir nokta var, ayıralım.
Merkezî yerleştirmeyle bir programa yerleştirilen aday, kayıt yaptırsın yaptırmasın, ertesi yıl gireceği YKS'de Ortaöğretim Başarı Puanı katsayısını düşük kullanıyor: 0,12 yerine 0,06. Bu, yerleştirilmiş olmaktan doğuyor, kayıttan değil.
Af ise kayıt hakkıyla ilgili bir düzenleme. Affın OBP hesabını değiştirdiğine dair bir düzenleme duyurulmadı. Yani iki konuyu ayrı tut: af sana kayıt hakkını geri veriyor, OBP tarafındaki sonucu ortadan kaldırmıyor. Yine de bu ceza kalıcı değil, yalnızca yerleştiğin yılı takip eden ilk sınav için geçerli.
Kapsam Dışında Kalanlar
Terör suçları, kasten öldürme, işkence, cinsel saldırı, çocuğa cinsel istismar ve uyuşturucu imal veya ticareti suçlarından hükümlü olanlar aftan yararlanamıyor. Sahte belgeyle kayıt yaptıranlar ve bu nedenle kaydı iptal edilenler de kapsam dışında.
Veliye Dört Madde
- 1Önce hangi gruptasınız, onu netleştirin. Yerleşti mi yerleşemedi mi, kayıt yaptırdı mı yaptırmadı mı. Bu iki soru affın sizi kapsayıp kapsamadığını tek başına belirliyor.
- 2Tek muhatabınız üniversitenin öğrenci işleri. Haber sitelerindeki özetlere göre işlem yapmayın; her üniversite kendi başvuru biçimini ilan ediyor.
- 3Bu ay içinde halledin. 9 Aralık uzak görünüyor ama belge toplama, rapor alma gibi işler sürprizle doluyor. Son haftaya bırakılan başvuru, kaçırılan başvuruya dönüşüyor.
- 4Affı bir gelecek planı gibi kullanmayın. Bu bir defalık düzenleme. "Nasılsa af çıkar" diyerek kayıt yaptırmamak, gelecek yıl aynı korumayı bulacağınız anlamına gelmiyor.
Özet
Af, 2026-YKS ile yerleşip kaydını yaptırmamış adaya ve kaydını 9 Aralık'tan önce sildirene ikinci bir kapı açıyor. Kapı 9 Aralık 2026'da kapanıyor. Hiç yerleşemeyen adayı kapsamıyor. OBP tarafındaki sonucu değiştirmiyor. Ve en önemlisi: kararın kendisini kolaylaştırmıyor, yalnızca yanlış kararın maliyetini azaltıyor.
Bir yıl daha çalışma kararı verildiyse asıl iş kararın verildiği hafta başlıyor. İlk iki ay, mezun yılının en çok harcanan ve en belirleyici dönemi. Bu kararı ve sonrasındaki planı birlikte konuşmak isterseniz Adana'da tanıtım görüşmesi ücretsiz; öğrencinin nerede olduğunu birlikte görürüz. Size uymadığını düşünürsem bunu da açıkça söylerim.
Koçluğun bu süreçte neyi değiştirip neyi değiştirmediğini koçluk almak faydalı mı yazısında ayrıca ele aldım.