Kısa cevap: 2028 TYT'nin 40 Türkçe sorusu, Maarif Modeli'nin 9 ve 10. sınıf Türk dili ve edebiyatı programına dayanacak. Bu iki yılda sekiz tema işleniyor. Bugünkü TYT düzeninde Türkçe testi edebiyat tarihi ya da nazım biçimi sormuyor; anlam, paragraf, dil bilgisi ve yazım kuralları soruyor. ÖSYM 2028 için soru dağılımı açıklamadı, ama Türkçe testi yeni soru tipine en yakın test.
Bu yazıyı "2028 TYT Türkçe konuları" ve "TYT edebiyat konuları 2028" diye arayıp bu siteye gelenler için yazdım. İki sorunun cevabı aynı yerde düğümleniyor: derste işlenen edebiyat konusu ile TYT'de sorulan Türkçe aynı şey değil.
Önce Bilinen ve Bilinmeyen
MEB, 15 Aralık 2025'te beceri temelli yeni soru modelinin 2028'de YKS'de uygulanacağını duyurdu. Açıklamaya göre sınav sistemi değişmiyor; sorular yine çoktan seçmeli ve öğretim programından. Değişen şey soru tipi: bilgiyi hatırlamak yerine bilgiyi bir metin ya da durum içinde kullanmak.
ÖSYM ise 2028 TYT'nin konu bazlı soru dağılımını bu yazının yayımlandığı tarihte açıklamadı. İnternette dolaşan "2028 TYT Türkçe'de şu konudan 5 soru" tabloları tahmindir.
9. ve 10. Sınıf Temaları
Maarif Modeli'nde Türk dili ve edebiyatı dersi tema tema ilerliyor. Her temada hem metin türleri hem de dil bilgisi konuları var. Tema adları MEB'in resmî programından; temaların içindeki konu dağılımı ders kitaplarına ve öğretmen kaynaklarına göre derlendi.
Tabloda dikkat çeken şey şu: dil bilgisinin büyük kısmı 10. sınıfta. Sözcük türleri, fiiller ve fiilimsiler, tamlamalar bu yıl işleniyor. 2028 TYT'ye girecek kuşak bu konuları geçen yıl gördü; bugünkü 10. sınıflar ise tam bu yıl görüyor.
Edebiyat TYT'de Çıkar mı?
Bugünkü TYT düzeninde Türkçe testi edebiyat bilgisi sormuyor. Gazelin kaç beyitten oluştuğu, Tanzimat'ın hangi yıl başladığı ya da bir eserin yazarı TYT'nin konusu değil. Bu bilgiler AYT'deki edebiyat testinin konusu.
Ama bu, 9 ve 10. sınıf edebiyatının TYT'ye katkısı yok demek değil. Derste okuduğun hikâye, anı, deneme ve şiir, TYT'deki paragraf sorularının hammaddesi. Bir denemenin ana düşüncesini bulmak, bir hikâyedeki anlatıcıyı fark etmek, bir şiirdeki duyguyu yorumlamak: TYT Türkçe tam olarak bunu soruyor. Edebî sanatları bilmek de cümlede anlam sorularında işine yarıyor.
2028 için kesin kapsamı ÖSYM'nin kılavuzu belirleyecek. Ama öğretim programı ve MEB'in açıkladığı soru modeli aynı yönü gösteriyor: bilgi ezberi değil, metin okuma.
TYT Türkçe'de Sorulan Başlıklar
Bugünkü TYT'de Türkçe soruları kabaca beş başlıkta toplanıyor:
- Sözcükte ve söz öbeğinde anlam
- Cümlede anlam
- Paragraf — en büyük pay burada
- Dil bilgisi: ses bilgisi, sözcük türleri, fiiller ve fiilimsiler, cümle öğeleri ve türleri
- Yazım ve noktalama, anlatım bozuklukları
Maarif programında bu başlıkların hiçbiri kaybolmadı; sadece temaların içine dağıldı. Yazım ve noktalama kuralları için tek güvenilir kaynak Türk Dil Kurumu'nun yazım kılavuzu.
Neden Türkçe Yeni Soru Tipine En Yakın Test?
Beceri temelli soru, bilgiyi bir metnin ya da durumun içine koyar ve senden onu kullanmanı ister. Türkçe testi zaten yıllardır böyle çalışıyor: paragraf sorusu bir metin verir, senden ana düşünceyi ya da yazarın tutumunu bulmanı ister.
Yani Türkçe'de "yeni sistem" korkusuna gerek yok. Değişim en çok matematik ve fen tarafında hissedilecek. Matematikte neyin değiştiğini 2028 TYT matematik konuları yazısında anlattım.
Nasıl Çalışılmalı?
TYT Türkçe'de fark yaratan şey bilgi değil, okuma alışkanlığı. Birlikte çalıştığım öğrencilerde en net gördüğüm şey şu: paragraf netini artıran öğrenci, en çok soru çözen değil, her gün düzenli okuyan.
- 1Her gün 20-30 dakika paragraf. Haftada bir gün iki saat değil, her gün az. Paragraf becerisi kas gibi çalışıyor.
- 2Yanlış yaptığın paragrafı tekrar oku. Doğru cevabı görmek yetmez; metinde neyi atladığını bul. Çoğu hata bilgisizlikten değil, soru kökünü aceleyle okumaktan geliyor.
- 3Dil bilgisini okulla birlikte götür. Okulda o hafta fiilimsi işlendiyse, o hafta fiilimsi sorusu çöz. Dil bilgisini sona bırakan öğrenci, 12. sınıfta bir ayı buna harcıyor.
- 4Kitap oku. Soru kitabı değil, kitap. Roman, deneme, anı. TYT metinleri bu türlerden geliyor ve bu türlere alışık göz daha hızlı okuyor.
Paragrafta nerede takıldığını anlamak için deneme analizi önemli. Nasıl yapılacağını deneme sınavı analizi yazısında anlattım.
Son Söz
2028 TYT Türkçe'de konu listesi seni korkutmasın. Liste belli, üstelik test yeni soru tipine zaten alışık. Asıl iş her gün okumak. Bunu 9 ve 10. sınıfta alışkanlığa çeviren öğrenci, 12. sınıfta Türkçeye ayırdığı zamanı başka derslere kaydırabiliyor.
9 ve 10. sınıfın bütün derslerini birlikte görmek istersen 2028 YKS ve Maarif Modeli yazısına, bu yıl 10. sınıftaysan 10. sınıf Maarif Modeli konuları yazısına bak. Çalışma düzenini birlikte kurmak istersen YKS koçluğu sayfasında nasıl çalıştığımı anlattım; ücretsiz ön görüşme için WhatsApp'tan yazman yeterli.
